Aktualności:

Historia sportu na 100-lecie odzyskania niepodległości

  Już wkrótce ukaże się publikacja autorstwa dr. Przemysława Bartosika pt. „Historia Centralnego Ośrodka Sportu w Wałczu za kadencji Piotra Madzińskiego”. Opracowanie liczące 136 stron zostanie wydrukowane w nakładzie 500 egzemplarzy. W przedmowie do książki odnotowano: „(…) W roku świętowania stulecia odzyskania przez Polskę niepodległości oddajemy do Państwa rąk książkę odsłaniającą historię Centralnego Ośrodka Sportu – Ośrodka Przygotowań Olimpijskich w Wałczu za kadencji pierwszego kierownika, a następnie dyrektora ośrodka, p. Piotra Madzińskiego. W niniejszym opracowaniu opowiadamy o początkach wałeckiego sportu w trudnych latach powojennych, wspominamy również o sportowych emocjach, jakie przeżywano w obiekcie na wałeckiej Bukowinie nad jeziorem Raduń. Wszystkich bohaterów wymienionych w publikacji łączył sport, który był ich życiem. Tym Osobom należy się szczególna pamięć”. Z zachowanej dokumentacji wynika, iż Ośrodek Przygotowań Olimpijskich w Wałczu powstał w 1949 r. na bazie zniszczonego niewielkiego obiektu sportowego, zlokalizowanego w miejscu oddalonym od Wałcza o 2,5 km. Znajdujące się przy obiekcie boisko i bieżnia zostały wówczas odtworzone na potrzeby lokalnego klubu sportowego. Pierwszym kierownikiem, a później dyrektorem ośrodka został Piotr Madziński, który był inicjatorem jego powstania. Oficjalne otwarcie obiektu nastąpiło w 1950 r. W początkowym okresie swojej działalności ośrodek podlegał pod Zrzeszenie Sportowe „Spójnia” w Warszawie. Pierwsze zgrupowanie pierwszoligowych zespołów koszykówki i siatkówki oraz zgrupowanie kadry narodowej lekkoatletów odbyło się w roku inauguracji działalności ośrodka. W 1953 r. do Wałcza przyjechała kadra narodowa kajakarzy, z kolei w 1962 r. kadra narodowa wioślarzy. Od początku powstania, przechodząc różne przemiany strukturalne w polskim sporcie, wałecki ośrodek przyjmował i udostępniał swoją bazę znakomitym sportowcom, zarówno polskim jak i zagranicznym.
  Cennym źródłem do poznania historii ośrodka są niewątpliwie liczne artykuły z różnych czasopism o tematyce sportowej oraz materiały źródłowe przechowywane w archiwach państwowych. Na uwagę zasługuje np. charakterystyka COS w Wałczu, nakreślona przez funkcjonariusza Wojewódzkiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Publicznego w Koszalinie w 1955 r.: „Na terenie województwa koszalińskiego w odległości 2 km od Wałcza w miejscowości Wałcz – Bukowina, znajduje się Centralny Ośrodek Sportu i W-f Zrzeszenia Sportowego „Sparta”. Ośrodek ten, jedyny w tym zrzeszeniu sportowym w Polsce, ma poważne znaczenie w życiu sportowym kraju. Szkolona jest tu czołowa kadra narodowa sportowców z terenu wszystkich województw, a między innymi przygotowują się tu również ekipy sportowców wyjeżdżających na rozgrywki sportowe do krajów kapitalistycznych. Na przykład w roku 1955 w wymienionym obiekcie trenować będą m.in. zawodnicy, którzy wyjadą na Igrzyska Olimpijskie do Australii. Poza tym w ośrodku sportowym w Wałczu przez cały rok, a zwłaszcza w okresie letnim trenuje poważna ilość młodzieży z innych zrzeszeń sportowych. Szkolenia odbywają się tu podczas turnusów trwających od 2 do 4 tygodni. Ośrodek ten podległy jest bezpośrednio Głównemu Komitetowi Kultury Fiz. w Warszawie – który kieruje do niego dosyć często członków narodowej kadry sportowej na szkolenia. Ponieważ wymieniony ośrodek ma poważne znaczenie w życiu sportowym i skupia b. dużą ilość młodzieży w tym czołowych sportowców Polski – istnieje niebezpieczeństwo jego penetracji przez wroga, zwłaszcza że pewne ośrodki wywiadów imperialistycznych szczególnie nastawiają się na destrukcyjną działalność wśród kadry narodowej sportowców (…)”.

Dodano: 15-10-2018

Wspomnienia z utraconej ziemi

  Już wkrótce ukaże się opracowanie pt. "Helena Żerebna-Fedyniak. Wspomnienia z utraconej ziemi", którego autorem jest dr Przemysław Bartosik. Książka liczyć będzie ok. 140 stron. We wstępie odnotowano m.in.: "Opisując historię Heleny Żerebnej opierałem się w głównej mierze na jej relacji słownej, jak również na wspomnieniach i przekazach ustnych jej syna Stefana, który zgromadził cenny materiał źródłowy przechowywany w rodzinnym archiwum w miejscowości Jaglice k. Człopy. Utrwalając pamięć o p. Helenie i jej rodzinie cofamy się do przeszłości w niewielkiej miejscowości Duszatyn, gdzie w niełatwych uwarunkowaniach II wojny światowej przyszło żyć Bohaterce tego opracowania. Cytowane przeżycia i doznania p. Heleny z wspomnianego okresu uzupełniają liczne fotografie oraz dokumenty, stanowiące niejako formę pamiątkowego albumu rodzinnego. W pamięci p. Heleny pomimo szlachetnego wieku (94 lata !) utrwaliło się wiele interesujących i nieznanych jak dotąd obrazów z przeszłości. Opisane doświadczenia w Duszatynie (tzw. mała ojczyzna utracona) i Jaglicach (mała ojczyzna odzyskana) pozostaną cennymi wartościami dla najbliższych p. Heleny, którym zapewne towarzyszyć będzie podczas lektury tej niewielkiej książki sentymentalna podróż w miniony już czas...".

Dodano: 10-10-2018

Historia Nadleśnictwa Człopa

  Już wkrótce ukaże się książka autorstwa dr. Przemysława Bartosika pt. „Historia Nadleśnictwa Człopa w latach 1945-1970”. Materiały źródłowe dotyczące omawianej instytucji dla interesującego nas okresu badawczego przechowywane są w Archiwum Państwowym w Koszalinie Oddział w Szczecinku, w zespole Okręgowy Zarząd Lasów Państwowych w Szczecinku z lat 1945-1977. Jest to zbiór szczątkowy, brakuje bowiem pełnej dokumentacji dotyczącej organizacji pracy Nadleśnictwa Człopa i Drzonowo, narad gospodarczych, sprawozdawczości i statystyki, protokołów i zarządzeń pokontrolnych oraz funkcjonowania Rady Zakładowej Związku Pracowników Leśnych i Przemysłu Drzewnego. Analizowany zespół nie posiada opracowanego inwentarza. Pewną pomoc stanowią przepisy i zarządzenia ogólne Ministerstwa Leśnictwa. Warto w tym miejscu wspomnieć, iż organy administracji lasów państwowych systematycznie nadzorowały i kontrolowały funkcjonowanie Nadleśnictwa w Człopie, brak jednak źródeł pisanych obrazujących w pełnym wymiarze lustrację i jej konsekwencje. Na uwagę zasługuje następująca dokumentacja: roczne sprawozdania rachunkowe – Nadleśnictwo Człopa za lata 1945-1949, Plan Gospodarczy Urządzania Lasów – Nadleśnictwo Człopa tom I z lat 1952-1961, Opis Taksacyjny – Nadleśnictwo Człopa tom II z 1961 r., Plan Urządzania Gospodarstwa Leśnego – Nadleśnictwo Państwowe Człopa tom I-III z lat 1961-1972. Ponadto w zespole Rejon Lasów Państwowych w Wałczu z lat 1948-1952 znajdują się roczne sprawozdania rachunkowe Nadleśnictwa Człopa z lat 1948-1949. Pomocne okazały się również źródła z Archiwum Zakładowego Nadleśnictwa w Człopie. Przeanalizowano m.in. Plan Urządzenia Gospodarstwa Leśnego – Nadleśnictwo Państwowe Drzonowo (1962-1972), dokumentację stanu posiadania Nadleśnictw w Człopie, Drzonowie i Trzcinnie, plany i sprawozdania gospodarczo-finansowe nadleśnictw, protokoły zdawczo-odbiorcze oraz umowy o pracę. Pewnym uzupełnieniem okazała się dokumentacja z Archiwum Państwowego w Szczecinku z następujących zespołów: Starostwo Powiatowe w Wałczu 1945-50 (Referat Rolnictwa i Reform Rolnych), Prezydium Powiatowej Rady Narodowej i Urząd Powiatowy w Wałczu 1950-75 (Wydział Rolnictwa i Leśnictwa) oraz Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Człopie 1950-60. Akta osobowe pracowników Nadleśnictwa Człopa i Drzonowo przechowywane są m.in. w Archiwum Zakładowym Nadleśnictwa w Człopie oraz w Archiwum Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Szczecinku.

Dodano: 08-10-2018

Wyklęci

  Ukazał się najnowszy numer kwartalnika "Wyklęci", w którym znalazł się m.in. artykuł autorstwa dr. Przemysława Bartosika i mgr. Jerzego Romaniuka pt. "Przypadek informatora UB o pseudonimie "Olek". Opracowanie liczące 276 stron można zamówić online, wydawnictwo Miles.

Dodano: 07-10-2018

Historia domu Deutsch Krone (Haus Deutsch Krone)

  Nazwa (…) nawiązuje do nazwy miasta i powiatu Deutsch Krone. (…) Tereny te leżą na Pomorzu Wschodnim i w roku 1945 znalazły się pod polską administracją. Ich mieszkańcy zostali wypędzeni ze swojej małej ojczyzny. W roku 1953 Niemiecki Związek Miast i Gmin oraz rada powiatu ziemskiego zleciły władzom gminnym w Republice Federalnej Niemiec przejęcie patronatu nad miastami i gminami na terenach objętych wypędzeniami. Dnia 5 stycznia 1956 rada ówczesnego powiatu Wittlage podjęła decyzję o przejęciu patronatu nad dawnym powiatem Deutsch Krone, natomiast gmina Bad Essen przejęła patronat nad dawnym miastem Deutsch Krone. Dawne miasto i powiat Deutsch Krone zyskały w ten sposób nowy centralny punkt i od tego czasu co roku w gminie patronackiej odbywały się spotkania osób pochodzących z tych stron. Podczas takich spotkań w Bad Essen nigdy nie było wystarczającej liczby kwater, toteż coraz częściej wyrażano wyrażano życzenie, aby wybudować własny dom. Przy każdej sposobności organizowano składki i darowizny. W roku 1962 dawnym mieszkańcom miasta Deutsch Krone zaoferowano plac pod budowę o powierzchni 7.000 m2, na którym stała ogromna stara owczarnia. W ciągu trzech lat plac kupiono za cenę 80.000 marek, aby wybudować na nim dom pamięci o małej ojczyźnie. Przygotowania szły pełną parą, kiedy w wypadku zginął tragicznie ówczesny naczelnik powiatu. Wskutek tego tragicznego wydarzenia wstrzymano prace budowlane. W Bad Rothenfelde istniały jednak dogodne warunki, aby szybko wybudować taki dom. Dnia 15 lipca 1974 położono kamień węgielny. W ciągu roku wzniesiono budynek mieszczący 156 apartamentów, a 28 czerwca 1975 nastąpiło przekazanie kluczy. W tym czasie głośno wyrażano również życzenie, aby w Bad Essen również wybudować podobny dom spotkań dawnych mieszkańców Deutsch Krone. Gmina Bad Essen wspierała projekt budowlany. W czerwcu 1976 nastąpiło położenie kamienia węgielnego, a już 20 kwietnia 1978 dom został uroczyście otwarty. W ten sposób uroczystości z okazji 675-lecia istnienia miasta Deutsch Krone (obecnie Wałcz) w październiku 1978 mogły odbyć się już w tym miejscu (…).

Na podstawie „Deutsch Kroner Heimatbrief” (September – Oktober 2018, 68. Jahrgang – Nr 5, s. 15)
zebrał: dr Przemysław Bartosik

Dodano: 01-10-2018

1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  11  12  13  14  15  16  17  18  
19  20  21  22  23  24  25  26  27  28  29  30  31  32  33  34  
35  36  37  38  39  40  41  42  43  44  45  46  47  48  49  50  
51  52  53  54  55  56  57  58  59  60  61  62  63  64  
  Program działania  |   Struktura  |   Kontakt  
Copyright © RTHZW - WAŁCZ 2008-2018
Projekt i wykonanie: